De kredietcrisis
26 februari, 2009 | door Frank Declerck |De Kredietcrisis: Een verhaal over sub-prime hypoteken, cdo’s ( schuldobligaties met een rangorde), bevroren kredietmarkten en credit default swaps (overeenkomsten tussen 2 partijen waarbij het kredietrisico van een derde partij wordt overgedragen).
Vele jaren geleden zaten investeerders (pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen,…) op een grote hoop geld die ze wilden investeren om de hoop nog groter te maken. Tot aan de internetbubble kochten ze vooral T-bonds omdat deze een stabiele en zekere inkomst gaven. Toen Greenspan met het lumineus idee kwam om de rente te laten zakken tot 1%, trokken de investeerders hiervoor hun neus op. Dit was wel zeer weinig “return on investment”.
Bankiers daarentegen sprongen een gat in de lucht. Ze leenden dan ook gigantische bedragen tegen 1%. Door de hefboomwerking konden ze enorme winsten maken. Wie een deal maakt van 10 000€ met een marge erop van 10%, wint 1000€.
Wie 10 000€ heeft en 990 000€ daarbovenop leent à 1% en hierop een marge heeft van 10%, wint 90 000€ (na aftrek van zijn rentelast). Geef toe, een winst van 90 000€ op een investering van 10 000€, wie zou dat laten liggen. Op deze manier maakten de banken enorme winsten. De investeerders echter zaten daar met hun vele geld en konden er niets mee doen. Dit bracht de banken op een idee. Ze zouden de investeerders in contact brengen met de kopers van huizen via de hypotheekleningen.
Er was een grote vraag naar huizen. Via makelaars werd veel geld geleend door hypotheekbanken aan huiseigenaren met hypotheekleningen. Makelaars verdienden veel geld door de verkoop en huiseigenaars zagen de waarde van hun huis continue stijgen. Iedereen blij. Bijna iedereen, want de investeerders konden nog steeds weinig geld verdienen. Maar nu kwam er een fantastisch product op de markt: CDO of collateralized debt obligation. Het geniale was dat een CDO bestond uit een heleboel hypotheekleningen die in drie klassen werd verdeeld. Een superveilig, een gewoon en een riskant gedeelte. Toevallig bestond voor elk deel een markt:
Het superveilige werd gekocht door de investeerders (rendement 4%, is meer dan de 1% van de Fed), de gewone aan banken en bedrijven (7%) en de riskante aan vooral hedgefunds en speculanten (10% rendement). Daar er niets mis was met deze hypotheken en daar huizen alsmaar in waarde stegen, was er geen vuiltje aan de lucht. Zo kregen de superveilige een AAA rating, de gewone een BBB rating en enkel met de riskante kon het fout gaan, maar de hoge rente maakte veel goed. Door de goede ratings konden deze CDO’s gemakkelijk worden doorverkocht zodat steeds meer banken en investeerders winsten erop maakten.
Maar zoals het altijd gaat is veel nooit genoeg. De investeerders hadden nog altijd geld op overschot en vonden de CDO’s zo aantrekkelijk dat er een enorme vraag naar was. Om aan die vraag te voldoen, moesten er meer hypotheekleningen worden afgesloten. Maar zowel de hypotheekbanken als de makelaars vonden nog nauwelijks waardige kopers. De enige oplossing was het versoepelen van de voorwaarden: de nieuwe eigenaars moesten niet langer kredietwaardig zijn. De makelaars bleven hun winsten opstrijken en de hypotheekbanken konden zonder veel problemen hun minderwaardige leningen doorverkopen aan banken en investeerders.
Zo werden de subprime leningen geboren. Iedereen winst: de nieuwe eigenaars die het zelf niet konden geloven dat ze zomaar geld kregen voor een huis. De makelaars die gouden zaken deden. De hypotheekbanken die massa’s leningen konden geven en deze konden doorverkopen aan investeerders, die ze op hun beurt met winst verder verkochten. Zo werd de hete aardappel van de ene naar de andere doorgegeven. Pas op, tijdens de eerste jaren waren er ook wel eigenaars die hun hypotheek niet konden terugbetalen, dit zonder erg. Het huis ging terug naar de bank, die kon het met winst opnieuw verkopen daar de huizenprijzen bleven stijgen.
Uiteindelijk gebeurde het onvermijdelijke. Meer en meer huiseigenaren konden de afbetaling niet meer aan. Ze gaven hun huis terug aan de bank waardoor er teveel huizen op de markt beschikbaar kwamen. Dit deed niet alleen de “te koop” staande huizen in prijs zakken, maar ook de huizen van de eigenaars die niet te koop stonden (eerst 1 huis, dan de ganse straat, wijk en tenslotte gans Amerika). Want waarom zou je nog bvb. 250 000$ afbetalen voor een huis die slechts de helft ervan waard is en zo kwamen er teveel huizen te koop te staan.
Het uiteindelijke resultaat is dat de CDO’s niet meer de winstgevende toverdoos was, maar een bom met waardeloze hypotheken. De markt van CDO’s droogde volledig op want niemand hoefde ze nog. Nu is het grote probleem dat deze slechte CDO’s overal zitten en door velen gekocht werden met geleend geld. Nog erger is het feit dat deze CDO’s volledig in waarde dalen. Niet alleen het riskant gedeelte maar ook het BBB gedeelte en zelfde het superveilige AAA gedeelte blijkt nu riskant te zijn. Maar ook de hypotheekbanken konden hun slechte leningen niet meer kwijt. Het hele financiële systeem kwam vast te zitten en het licht ging uit.
Het resultaat is: De huiseigenaren zijn hun huis kwijt, banken en investeerders gaan failliet en het geld van de investeerders is weg. Jammer want dat geld van de investeerders zou wel eens …uw pensioen of uw levensverzekering kunnen zijn.
6 Reacties op “De kredietcrisis”
Door Steven71 op 26 februari, 2009 | Reageer
Boeiend verhaal, zou echt verfilmd moeten worden, misschien is dit de nieuwe uitdaging voor Micheal Moore, je weet wel die van Farenheit 911. Het is goed dat Frank D. bovenaan de pensioen fondsen en de verzekeraars aanwijst. Samen met de makelaars of misschien is het beter om te spreken van projectontwikkelaars, verrezen gigantische projecten in de US, die zo populair zijn van
tv series en films. Deze projecten zijn vooral voor ‘the rich and the famous’, want deze moesten steeds rianter gehuisvest worden. De armen konden van ‘the projects’ verhuizen naar menswaardige locaties en nu was er plek voor al die migranten die dan ook masaal zijn gaan wonen in Queens, Stateneiland etc. De vraag nu is hoe moet dat nu allemaal terug. Als de rijken terug gaan naar de minder riante locaties, de armen naar ‘the project’ en de migranten?, ja masaal de boot in….
Door Martijn op 26 februari, 2009 | Reageer
Tja,
Mooie oefening om het voor jezelf zo op papier te zetten en goed dat je een duidelijk beeld hebt van de oorzaken en het verloop van de crisis tot nu toe. Zou leuk zijn als je ook wat informatie zou brengen die nog niet bekend was, maar nogmaals: goed dat je in elk geval de problemen onder ogen ziet.
Door Hubertus Geurten op 26 februari, 2009 | Reageer
Bedankt voor dit duidelijke verhaal in een notendop.
Echter zijn wij met z’n allen als “normale” beleggers de pineut gezien ook de aandelen van gewone goede (door de boot heen genomen)bedrijven 40-60% gekelderd zijn, en het eind is nog steeds niet in zicht volgens de technische analisten en de nawerking uit dit alles. Misschien heeft u hier nog een visie over, want beursbox geeft weinig aandacht aan technische analyze.
Nogmaals bedankt voor uw samenvatting.
Door A.G. Breman op 26 februari, 2009 | Reageer
Als voormalig industrieel begrijp ik van de huidige aanpak van de kredietcrisis totaal niets. Als een ondernemer grondstoffen gaat verspillen in de productie van inferieure producten, gaat de onderneming failliet en wordt de onbekwame ondernemer ontslagen.
Waarom echter worden banken – (bedrijven met geld als grondstof)- waarvan de ondernemers om redenen van persoonlijk gewin met deze grond-stof inferieure producten hebben gecreërd,door
onze overheid geholpen met grote financiële bedragen en worden de verantwoordelijke onder-nemers niet ontslagen. Alle misprodukten van banken zouden in afgesplitste maatschappen ondergebracht moeten worden,die zich dan bezig houden met het zo goed mogelijk afwikkelen ervan,en de oorspronkelijke bank zou haar werzaamheden met gezonde rendabele producten kunnen voortzetten onder nieuw bekwaam management, waarbij de burger niet behoeft mee te betalen aan het aanvullen van de bij de banken ontstane gaten in het vermogen.
Gaarne verneem ik waarom dit geen goede pro-positie zou zijn.
Door knax63 op 26 februari, 2009 | Reageer
hr. Breman,
In principe heb je gelijk.
de overheid wil het finaciel systeem wat als smeer middel dient in de economie niet kwijt.
dat is de enige reden om de banken overeind te houden.
ik zie vergelijken met 1929
geen geld = geen economie = geen overheid want die belast door belastingen de economie met 50%.
we staan ana de vooravond van grote veranderingen.
dieversen mensen beschrijven het al.
een voordeel is wel dat w het matereile minder belangrijk gaan maken en meer het immateriel van de mens gaan vinden.
Ik ben bezig met een site daarover.
http://www.wetenscheppen.nl
metvrgr,
Ton Knijnenburg
Helder Wetende Schepper.
Door Luc lcdnlf op 27 februari, 2009 | Reageer
Her en der hoor je dat de situatie van nu niet te vergelijken is met de periode 1929 en de tien daaropvolgende jaren.
De periode voorafgaand aan 1929 kochten investeerders aandelen met GELEEND geld, de margin genoemd. Toen het mis ging … vul het zelf maar in. De periode voorafgaand aan vandaag is het enige verschil dat er geen aandelen, maar cdo’s gebaseerd op vastgoed gekocht werden met GELEEND geld.
De mensen in 1928 “dachten” dat de aandelenkoers ENKEL kon STIJGEN. De mensen in 2007 “dachten” dat de waarde van vastgoed ENKEL kon STIJGEN.
Natuurlijk zijn er ook verschillen. De vraag is echter of die verschillen het verschil maken.
Bovendien is er het verhaal van de bankcrisis in Japan. Die zijn er in tien jaar niet uitgeraakt, terwijl de rest van de wereld vrolijk verder leefde.
Ik denk dat wij nog niet de miserie af zijn. Ik denk dat het goed is eens wat meer over de Kondratieff-waves te lezen.