Vijf beursschurken

Door wie kan ik me beter niet laten inspireren?
 

Nick Leeson

In februari 1995 ging een van de oudste Britse zakenbanken, Barings, ten onder. De verantwoordelijke voor futures-transacties in Singapore, Nick Leeson, bleek in zijn eentje 1,4 miljard dollar aan verliezen te hebben opgestapeld, door een flagrant gebrek aan interne controle. Barings werd voor 1 pond verkocht aan ING.
 
Leeson had zwaar gegokt op een stijging van de Nikkei-index en zat tot zijn nek in de termijncontracten. De aardbeving in Kobe trof de Japanse beurs net op die dag als een mokerslag, en Leeson verloor alles.
 
Leeson werd veroordeeld tot zes jaar cel, maar kwam vervroegd vrij. Sindsdien is hij een veelgevraagd spreker op congressen.  
 

Jean-Pierre Van Rossem

Dankzij het Moneytron-systeem kon Van Rossem de beurskoersen voorspellen, zei hij. Helaas voor wie hem zijn geld toevertrouwde, was hij eigenlijk niet meer dan een ordinaire oplichter, die bovenaan een piramidespel stond.
 
De schuld legt hij echter nog steeds bij de beleggers zelf. ‘Ik bood op een bepaald ogenblik 50 procent winst in drie maanden en nog kwam men vragen om meer. Als je miljonairs genoeg rendement voorspiegelt, stellen ze geen vragen meer. Mijn klanten geloofden me blindelings, zoals de beleggers ook nu weer blind geloofden in totaal ondoorzichtige bankproducten.’
 
Toen de constructie in elkaar zakte, verloor hij zijn miljoenen, zijn formule 1-team en zijn collectie sportwagens. Ondertussen heeft Van Rossem er al vele nieuwe carrières opzitten als ondermeer politicus, tv-maker, kaasproducent en stripfiguur. Recent sprak hij nog over een comeback als politicus. 
 

Jerome Kerviel

De man die Société Générale vorig jaar een verlies van bijna 5 miljard euro deed slikken, is het buitenbeentje onder de grote beursfraudeurs. Kerviel was een ‘middelmatige trader’, zoals ook zijn jaarsalaris van ‘net iets beneden 100.000 euro’ doet vermoeden.
 
Maar twee jaar lang slaagde Jérôme Kerviel erin om alle fraudecontroles binnen de Société Générale te omzeilen. De jonge trader had een virtuele eigen bank uitgebouwd, binnen de bank, met ‘eigen’ balansen.
 
Kerviel gebruikte de kennis die hij in de ondersteunende IT-dienst had opgedaan om paswoorden te achterhalen en liefst vijf beveiligingsniveaus te omzeilen. Zo kon hij ongemerkt miljardeninvesteringen opbouwen. 

Bernard Madoff

‘De illusionist van Wall Street’ maakte met zijn 65 miljard dollar grote piramidesysteem wereldwijd duizenden slachtoffers. Het gaat om de grootste fraudezaak uit de financiële geschiedenis. Ondermeer acteur Kevin Bacon en Liliane Bettancourt, de oprichtster van L’Oréal verloren een deel van hun spaarcenten door de affaire.
 
Jarenlang was er geen vuiltje aan de lucht ‘Er zijn verschillende ontmoetingen met de toezichthouder geweest en toen dacht ik: nu hebben ze me’, zei Madoff. Maar zijn piramidespel hield stand. Tot aan het begin van de bankencrisis kreeg Madoff nog veel middelen toevertrouwd, omdat zijn fonds als een van de weinigen -zogezegd- winst bleef maken. 
 

Waddill Catchings

In de jaren na de eerste wereldoorlog kon de econoom Catchings zich opwerken tot hoofd van Goldman-Sachs. Onder zijn invloed stapte Goldman in de succesvolle fondsen Shenandoah en Blue Ridge.
 
Maar in de crisis van de jaren dertig ging het helemaal fout. De fondsen zakten in elkaar, en de bank ging bijna bankroet. De beurswaarde kelderde van een half miljard dollar naar 10 miljoen dollar.
 
Catchings verliet het bedrijf, maar had nog voldoende te doen. Hij was op dat moment bestuurder bij meer dan 20 bedrijven.